Lo mot del president

Un an nòu se duèrp amb, per nosautres, las meteissas escomesas, las meteissas dificultats mas, tanben, las meteissas illusion e volontat d’aparar e
promòure la lenga occitana.

Sus lo sulhet de 2026,
“Vos desiram la bona annada
Per la santat acompanhada
E qu’anga tot plan a l’ostal
Que tot s’engalhe coma cal”

coma escriviá un còp èra Clovis Roques.

A l’onor en genièr, la Dictada occitana

Aqueste mes de genièr es, tornar, coma ara fa gaireben 30 ans (!), lo de la Dictada occitana que ne trobaretz un articlòt dins aqueste numèro de la man d’un dels valents de l’IEO de Castras, cercle que pòrta dempuèi bèl brieu aquesta proposicion panoccitana. Es lo dever de l’IEO federal de sosténer una tala iniciativa qu’es, coma ja o poguèri dire e escriure, un exemple d’activitat partida d’una seccion locala e d’interès general. Coma president de l’IEO, promòure iniciativas d’aquela mena e lor permetre d’arribar a un encastre mai bèl, panoccitan s’es possible, es un objectiu que formulèri clarament. Solide que la Dictada occitana a pas esperat mon arribada al cap de l’IEO per conéisser lo succès, mas es un exemple del camin que poirián seguir d’autras iniciativas.

Per aqueste genièr, en tot cas, me plai de destacar la Dictada e de ne mercejar totes los organizators per tot lo territòri occitan e tèrras adjacentas. Ja sabèm totes que la Dictada occitana es pas una competicion mas una fèsta de la lenga e, s’es pas ges interdit d’ensajar de ganhar e d’arribar a far pas cap de fauta, l’objectiu primièr es pas aquel. La tòca es, mai que tot, de ramosar las generacions a l’entorn de la nòstra lenga e de mostrar que la volèm viva. Lo rendètz­vos, ja ben consolidat dins lo calendari occitan, es un moment de visibilizacion que cal pas mancar, que cal aprofeitar.

Amb l’articlòt sus la Dictada, inauguram aqueste mes, per l’an nòu, una seria de collaboracions que meton a l’onor una accion, una activitat o una reflexion que, partent d’una realizacion d’una seccion de l’IEO, ne pòdon interessar d’autras, quitament, que las poirián interessar totas e tanplan poirián suscitar d’accions coordonadas, saique estructurantas, per tota la federacion IEO e, doncas, per la promocion de l’occitan. Ne serà atal dins los meses avenidors de la question de l’accion cap als dròlles, de la preséncia de l’occitan dins los parcs naturals regionals, dels cercles occitans locals, de las edicions, etc. E que cada session trantalhe pas a nos prepausar sas contribucions e nos far descobrir sas realizacions.

8 ­9 ­10 de mai de 2026, AG de l’IEO a Juèsa (sud Vivarés).

Una data de reténer, un moment important.
Lo mes passat vos anoncièri la data de l’Amassada generala de l’IEO, los 8, 9 e 10 de mai de 2026, mas daissavi la suspresa del lòc ont se debanariá. Ara
qu’avètz notat la data, podètz far çò meteis per lo lòc: l’AG se tendrà a Juèsa (Joyeuse, en francés) e i serem aculhits per la seccion vivaresa de l’IEO, lo cercle local l’Agaram e la seccion regionala d’Auvèrnhe­Ròse­Alps, que vòli mercejar per aver acceptat d’organizar aqueste moment important de la vida de nòstra associacion. Un programa ric es d’ara enlà en cors de finalizacion que vos n’informarem tanlèu que tot siá prèst. Es per ieu un plaser de metre a l’onor una seccion que, en mai de çò que concernís estrictament la vida intèrna de l’IEO, una AG permet de descobrir una seccion e son trabalh coma es un rescontre necessari per los actors de la vida culturala occitana. La podètz pas mancar, aquela AG que comptam totes sus vosautres.

Crida a candidaturas per lo Conselh d’Administracion de l’IEO

Lo Conselh d’Administracion de l’IEO federal, elegit a Bordèu l’11 de mai passat, coneguèt doas demissions en junh e setembre. Segon los estatuts, cal que l’AG venenta ­çò serà la de Juèsa de mai de 2026 ­ procedisca al remplaçament dels pòstes daissats vacants. Per aquò far, fasèm una crida a candidaturas per integrar lo CA per l’annada que ven. Demandam a totas las aderentas e totes los aderents que se voldrián implicar e ajudar l’accion de l’IEO e de son burèu federal d’enviar una declaracion de candidatura amb una
letra de motivacion e un petit CV abans lo 15 d’abril de 2026 a secretariat@ieo­-oc.org.

Un sosten indispensable

L’an nòu es lo moment de renovelar la fisança a l’IEO e tornar pagar la cotizacion per 2026 o de la prene per lo primièr còp per totes los que pensan que val la pena de sosténer e ajudar l’accion de l’IEO. Mantenèm l’objectiu de desvolopar nòstra associacion e de n’aumentar lo nombre de sòcis que siá a travèrs las seccions ja existentas, siá per la creacion de seccions novèlas ont n’i a pas o ont n’i a pas mai. Es important qu’un tal desvolopament se faga e a l’escalon federal de l’IEO i volèm trabalhar. L’IEO serà pas una associacion de “massa”, cal demorar realistas, e tanpauc a pas vocacion a o far tot tot solet per la lenga occitana mas,çò segur, es quenos podèmpas acontentar de sa situacion actuala. Nos cal aviar una campanha d’adesions coma tanben un trabalh collectiu de desvolopament en favorizant las experiéncias d’unas seccions al servici del malhum tot que çò que se passa dins una seccion concernís totas las autras. L’espandiment serà lo que saurem far, ensems, totes los sòcis de l’IEO.

La campanha d’adesions per 2026 se pòt associar amb un sosten financièr en forma de dons: la crida 2025 es clavada mas la de 2026, ela, fa pas que començar! Trantalhetz pas a vos entresenhar sus las modalitats d’ajudas a coordinacion@ieo­oc.org . Nos ajudar e ajudar la creacion occitana es, tanben, soscriure a la Plega qu’es en cors de realizacion coma diguèrem lo mes passat; se tot se passa ben, quatre títols son per sortir d’aicí la prima :
https://www.ideco­dif.com/ieo_edicions/a_tots/soscripcion_plega_de_nadal_2025_atots/.

Clavarai amb doas nòvas, la primièra trista, la segonda, mai esperançadoira, que, ambdoas, tòcan nòstra lenga. Lo sabent romanista, lingüista, filològ, dialectològ,
toponimista e antroponimista, Jean­Pierre Chambon nos daissèt lo 16 de decembre passat a unes 73 ans. Vos convidam a legir lo tèxte que Marjolaine Raguin, mestressa de
conferéncias en occitan medieval (Universitat de Tolosa) li consacra al nom de l’Associacion internacionala d’estudis occitans que n’èra vicepresident:

http://www.aieo.org/nouveautes/93.

I veiretz tot çò que li deu la recèrca en domeni occitan.
Mentretant, de l’autra part dels Pirenèus, un regrelh d’interès per l’occitan se manifèsta e me regaudís que se faga al quite moment que l’IEO s’estructura e vòlga tornar assumir plenament son ròtle. D’efièit, ja amb l’inauguracion de la delegacion barcelonesa de l’Acadèmia aranesa dera lengua occitana (amb qui sèm a trabalhar a una cooperacion estreita) e la mencion de l’occitan dins los estatuts de las universitats catalanas, las causas avançavan. Ara, lo Cercle d’Agermanament Occitano­Català (CAOC), de longa existéncia, e l’Associacion entara Difusion d’Occitània en Catalonha (ADÒC) se vòlon amassar per crear un centre occitan a Barcelona, un lòc de socializacion de l’occitan dins la capitala catalana que s’i pòscan trobar los occitans que vivon alà, que sián de la val d’Aran o d’endacòm mai, e totes los catalans interessats per la nòstra lenga, e sabèm que son nombroses. Contacte ja es pres amb los promotors d’aquela iniciativa que prepausan d’i associar l’IEO. Ne tornarem segurament parlar. Per l’ora, vos podètz informar en legint la presentacion que ne fan:

https://caoc.cat/fem­possible­un­centre­occita­a­barcelona/.

O vesètz, un còp mai: un fum d’iniciativas, un pauc pertot, dins l’IEO, mas tanben en defòra amb la nòstra preséncia o la nòstra collaboracion. Far participar lo mai de monde e far grelhar d’iniciativas nombrosas son nòstres objectius que, mai que jamai, nos i cal èsser e, amb vòstres ajuda e sosten, i serem.

Patrici Pojada