Durant la nuèch de dimars a dimècres foguèt per d’unes complicat de dormir. Mas dimècres enfin respiràvem mai tranquils. A solament nonanta minutas de la fin d’un ultimatum apocaliptic, Donald Trump se retirèt del meteis abisme ont el aviá plaçat la planeta entièra. Los Estats Units e Iran anoncièron una alta al fuòc, negociada a Islamabad, que dobrissiá una parentèsi de quinze jorns. Quinze jorns per negociar. Quinze jorns per evitar la catastròfica. Quinze jorns per respirar.
Mas non nos enganèssem pas. Es pas que Trump càmbie d’opinion cada jorn. Lo problèma es mai prigond.
Dempuèi qualques meses, los discorses extrèms de Trump —de menaças de destruccion totala, de guèrras sens limits— an desplaçat lo centre del debat. Çò qu’un temps nos semblava impensable ven ara, per contrast, acceptable. Es çò que los analistas nomenan la Fenèstra d’Overton: desplaçar l’encastre de çò qu’es pensable per normalizar çò d’inacceptable. Aital, lo simple fach de complir pas la menaça nos sembla una victòria. Trump se pòt alara presentar coma un pacificaire, non pas per çò qu’a fach, mas per çò que fin finala a pas fach.
Mentretant, dins l’ombra, d’autres actors contunhan d’agir. Benjamin Netanyahu perseguís sa politica amb una impunitat totala, mentre que l’atencion mediatica se concentra sus las declaracions estridentas e las contradiccions de Trump. La logica de l’espectacle escafa la realitat: de milièrs de mòrts, mai d’un milion de desplaçats… una crisi umanitària màger se fa passar al segond plan.
Vaquí lo vertadièr succès de la coregrafia: Trump se presenta coma lo qu’a evitada la pièger de las situacions, qu’el meteis aviá anonciat abans. E aital, l’opinion publica s’acostuma a una violéncia que, comparada a l’orror anonciada, sembla quitament suportabla.
E ara? Ara sèm dins lo periòde brèu d’una negociacion fragila. Las posicions son fòrça alonhadas: Iran demanda la fin de las sancions, de reparacions e de manténer son influéncia dins la region; Washington exigís la desnuclearizacion completa. E dins l’eqüacion s’impausa un actor central, sovent marginalizat dins lo raconte mediatic: Liban, ont lo conflicte amb l’Hizbullah pesa considerablament sus tota possibilitat d’acòrdi.
En mai d’aquò, Washington e Teheran presentan l’acòrdi d’un biais contradictòri. Una divergéncia que nos ditz que lo camin de la patz es luènh, o saique impossible.
Dimècres de matin, la civilizacion pèrsa èra pas escafada e lo Mond entièr poguèrem respirar solaçats. Mas aquò non nos deu pas enganar. La vertadièra question es pas çò que poiriá arribar deman mas çò que se passa uèi. Perque mentre que nos inquietam per de menaças ipoteticas, riscam d’oblidar lo sang vertadièr del present amb de milièrs de mòrts e mai d’un milion de desplaçats, de bombardaments totjorn actius sus Liban, Gaza jos la famina e Cisjordania jos la menaça murtrièra dels colons.

0 commentaires