Pas catar, nimai reial!

La polemica suls castèls catars venguts fortalesas reialas capecianas a fait parlar sens prene un ample grand. S’acapriciar sus aquela polemica seriá pas pèrdre de vista l’essencial?

Catar, non mercé?

Francament, avètz enveja vos d’èsser catars? De pensar que sètz l’emanacion del diable e que devètz menar una vida exemplara per esperar passar del bon costat dins l’autre monde? Avètz enveja de menar una vida de peniténcia e de vos noirir coma un supèr-vegan?

Quand se lancèt la marca País catar, faguèrem la remarca a l’Eric Andrieu, promotor del projècte, qu’èra una engana de la bèla. E el ba sabiá plan, coma èra elegit de Vilaroja de Termenés. Mas expliquèt que caliá daissar de caire l’explica istorica fàcia a l’enjòc economic e toristic. Dins Aude, d’un còp, tot venguèt catar : del caçolet a las platjas… Leclèrc vendèt barbacoas catars…

L’estudi seriós del catarisme ne prenguèt un còp. Lo Departament d’Aude metèt fin al Centre d’Estudis Catars per promòure un Comitat de valorizacion del patrimòni medieval… Los eslogans publicitaris son mao fòrts que las realitats istoricas…

Fortalesas reialas?

D’un autre costat, la causida de la denominacion de fortalesas reialas capecianas per agradar als critèris de l’UNESCÒ es clarament faire pauc de cas de l’istòria occitana. De segur, son pas los catars ultra-pacifistas que bastiguèron los castèls, mas la volontat reiala. D’unes ; lor i serviguèron d’endreits de refugi e gaireben tot s’acabèt a Montsegur. 

Causir la denominacion novèla es valorizar la desfaita occitana rapòrt al poder de París, demultiplicar l’impression de provincialisme e èsser res rapòrt als poders parisencs o versalheses. Pasmens, se poiriá dire qu’aquelas fortalesas dreiçadas fàcia als possibles enemics catalans, aragoneses o castelhans son bastiments de l’inutil (en plaça d’èsser ciutadèlas del vertigi) vist que l’enemic venguèt jamai (una version occitana de Lo desèrt dels catars? 

Lo faidit s’èra retirat dins son castèl al fin fons de Corbièras e esperava la venguda de l’enemic, aqueles crosats davalats del nòrd per afrabar lo país, Tolosa e Provença, la tèrra d’Argença, Besièrs e Carcassés al nom de la granda Crotz del Papa de Roma… Mas jamai l’enemic venguèt al cap dels sendarèls e lo faidit moriguèt de languiment e dins l’oblit…  (inspirat de la  Cançon de la Descrosada)

ocupat pels guirguilhs intèrnes als terrtòris de la peninsula iberica o lor «òbra» de colonizacion de las Americas.

Demòra totjorn espantant de veire estructuras republicanas e partits d’esquèrra glorificar la reialtat, levat a admetre que lo foncionament actual de la Republica francesa siá lo perlongament del poder solitari monarquic ont las populacions occitanas, fòra unes temps bèls de protèsta e de revòltas, an per sol ròtle de se sometre e de pèrdre autonomia, lenga e cultura.

Pas cabuçar dins la trapèla

A Carrièras occitanas de cabuçar pas e de degalhar temps dins aqueste debat estèrle sus castèl catar o fortalesas reialas. Çò qu’impòrta, e qu’es totjorn (o: mai que jamai) un enjòc d’actualitat, es de parlar d’una societat medievala occitana qu’admetiá la vida en comun de monde de cresenças diferentas. La question es totjorn presenta e pivelanta fàcia als discorses d’exclusion(s) portats per l’extrèma-dreita. Los mots de Paratge e de Convivéncia demòran contemporanèus e los devèm metre al futur. Del costat de Lavelanet, caldrà tornar tèisser los ligams d’un pòble e entre los pòbles. Es lo messatge d’avenir que deu montar del rendètz-vos de Montsegur e de La Ròca d’Òlmes dels 17 e 18 d’octobre: Minoritats contra l’empèri / Indians de totas las colors / Descolonizarem la Tèrra: / Montsegur te dreiças pertot.

E se me cresètz pas, me demorarà de venir un sosten del club novèl de base-ball de Carcassona qu’a pres lo nom de… Catar!!! 

Bon-Òme Roch