TOT ÇÒ QUE LUSĺS 2

Adishatz monde de Ràdio Lenga d’Òc e adissiatz plan.

Se vosautres tanben vos amatz d’aur, alavetz sètz plan sus la bona ràdio e en DAB qu’es encara melhor (zo disi per amor sul Larzac es aital que pòdi escotar la vòstra ràdio preferida amb un pòste de recepcion classica, sense passar per la tela…)

          Ambe sas 2437 tonas d’aur a la banca de França, la Republica francesa a de qué veire venir.

          Recordem qu’a la creacion del papièr moneda, la valor escrita sus un bilhet de banca se podiá obténer en aur dins un establiment bancari. Aquel sistèma que remonta a la China del sègle XIen, foguèt estabilizat per Napoleon Bonaparte en 1803.

          Ara la tendéncia es a la criptomoneda o a l’argent plastic (carta bancària), aquò dit, lo poder de seduccion de l’aur non se desmentís pas.

          L’aur travèrsa las epòcas e los territòris. En Occitania tanben i a d’aur (dins las montanhas e las ribièiras) e mai que mai a Salsinha.

          Per situar, se vesètz lo castèl de Las Tors dins Aude, en Cabardès dins la val d’Orvièlh. Totjorn pas ? Alavetz Carcassona ! Aital, a un vintenat de quilomètres.

          Aval, s’està una mina d’aur que foguèt espleitada fins a 2004. Deu pas sa barradura à çò qu’òm i trapava pas mai de pepitas o de particulas dauradas, non.     La decision foguèt presa per las autoritats per amor lo site èra subrepolluït e dangierós a tota preséncia umana.

          L’istòria d’aquela mina remonta a de temps, coma site ric en fèrre, coire, plomb e argent. Per l’aur caldrà esperar 1871 e un arquitècte carcassonés de 30 ans, Marius Esparselh, passionat de mineralogia.

          Fa director de las òbras de la vila de Carcassona. En qualques annadas relèva totes los jaces minièrs d’Aude, es nomenat director de las Exploitations Minières de la Compagnie d’Alès, obten la concession de las minas de la Cauneta (plomb argentifère) dins la Montanha Negra e, en furgant dins la mina vièlha de Salsinha (ont cabon ja diferents metals forra-borra) descobrís tanben d’aur !

          Extra-aur-dinari ! Atencion çaquelà, se tracta pas d’una ronçada cap a l’aur coma en California, a Salsinha i a 8 gramas d’aur per una tona de minièra, valent a dire que los minaires de las epòcas precedentas lo podián pas trapar aisidament.

          En 1897 fond son primièr lingòt

          => Precision sul mot lingòt, etimologicament ven de lenga, e es un objècte en forma de lenga. Aiceste mot integrarà la lenga francesa en lingot, espanhòla en lingote, bensai en passant pel catalan, e benlèu anglesa que ditz ingot o bar.

          Marius es l’inventor de la mina d’aur mai bèla d’Euròpa occidentala, mina que fornirà 120 tonas d’aur pendent las 107 annadas de son espleita.

          Quand moriguèt en junh de 1900, benlèu aviá pas encapat tot l’ample de sa descobèrta…

          Salsinha faguèt partida de las dètz minas d’aur mai importantas de la planeta.

          Actualament la primièra es en Osbequistan (Mununtau) e produsís 63 tonas per an. En Peró, país d’Eldorado, la mina de Yanacochà sortís 35 tonas per an.

          Se devèm comparar, Salsinha en son temps produsissiá 1,12 tonas per an en mejana. Pòt paréisser pauc mas es tras qu’onorable dins lo gotha de las minas d’aur mondialas. En tot cas la numèro un de las minas d’aur d’Euròpa èra a Carcassona ! Per informacion 1 tona d’aur val entre 50 e 60 milions d’euros.

          Una tona de minièra occitana egala 8 gramas d’aur, e per obténer aquel metal tan cobejat, cal una tièra d’operacions mecanicas e quimicas. Tot primièr : trissar la minièra, puèi la lavar, la calfar e provocar de reaccions quimicas que permetràn de recuperar l’aur blos, en utilizant arsenic e cianur.

          Sonque qu’aicestes dos produits son bravament toxics. Mesclats a l’aiga indispensabla als multi-netejatges de l’industria aurifèra, van polluir e empoisonar durablament lo site. Salsinha es lo lòc mai polluit de tot l’Exagòne ambe la cordilhada de càncers que son industria provoquèt.

          Per finir sus un ton fòrça mai plasent, se per cas trapatz un tresaur en çò vòstre, vaquí çò que cal saber :

• un proprietari es mèstre de son terren e del sossòl levat s’i cabon de ressorças minièras o petrolifèras que revenon a l’Estat. Pas res a veire ambe lo dreit del sossòl als Estats-Units.
• un tresaur es tota causa enterrada o esconduda que degun non pòt provar la proprietat e descobèrt per còp d’astre. Trobat sus ton terren es tieu, trobat sul terren d’autrú es partejat a egalitat, e s’a un interès istoric, scientific o arqueologic tomba dins l’interès nacional e :

Adissiatz plan e prenètz suenh de vosautres.